Słownik pojęć

Forex (rynek walutowy)

W skrócieForex to globalny rynek, na którym wymienia się waluty. Działa całą dobę od poniedziałku do piątku i jest największym rynkiem finansowym świata. Kursy walut wpływają na inflację, wyniki firm i ceny surowców.

Jak działa rynek walutowy

Waluty notuje się parami. Kurs USD/PLN = 3,85 oznacza, że za 1 dolara płaci się 3,85 zł, a EUR/USD = 1,13 — że euro kosztuje 1,13 dolara. Pierwsza waluta w parze to waluta bazowa, druga — kwotowana. Nie ma jednej giełdy: handlują między sobą banki, fundusze i firmy. Według badania Banku Rozrachunków Międzynarodowych (BIS) w kwietniu 2025 r. obroty sięgały 9,6 bln dolarów dziennie, a dolar był jedną ze stron prawie 9 na 10 transakcji.

Co porusza kursami

  • Stopy procentowe — waluta kraju z wyższymi albo rosnącymi stopami zwykle się umacnia, bo przyciąga kapitał.
  • Dane gospodarcze — silniejsza gospodarka zwykle wspiera walutę.
  • Nastroje na rynkach — w okresach strachu inwestorzy kupują dolara, a sprzedają waluty rynków wschodzących, w tym złotego.
  • Bilans handlowy i ceny surowców — droga ropa szkodzi walutom krajów, które ją importują.

Dlaczego kursy walut ruszają rynkami

Silny dolar zwykle obniża ceny surowców notowanych w dolarach i utrudnia spłatę długów zaciągniętych w dolarach. Słaby złoty podnosi ceny importu i inflację w Polsce, ale pomaga eksporterom. Dla inwestora z Polski kurs zmienia też wynik każdej inwestycji za granicą.

Przykład z Makro Radaru

18 września 2026 r. Bank Japonii podniósł stopy do 1,25% — najwyżej od 1995 r. — a jen mimo to osłabł. Rynek zwrócił uwagę na podzielony głos w radzie banku i mieszane sygnały prezesa Kazuo Uedy co do kolejnych podwyżek. Po bardzo wysokim odczycie PMI w USA (23 września) umocnił się dolar, a rykoszetem mocno osłabł złoty. 1 października kurs EUR/USD spadł poniżej 1,13 — euro było najtańsze od 17 miesięcy, bo inwestorzy obawiali się skutków drogiej ropy, wysokiej inflacji i chwiejnych finansów publicznych w Europie.

Na co patrzeć w Makro Radarze

Kursy EUR/PLN i USD/PLN widać na stronie głównej, w karcie „Dziś na rynkach”. Na Mapie tematów wiadomości o walutach zbiera bańka „Dolar i waluty”.

Najczęstsze pytania

Dlaczego złoty słabnie, gdy na świecie rośnie niepokój?

Bo złoty jest walutą rynku wschodzącego — w okresach strachu inwestorzy przenoszą pieniądze do dolara i innych bezpiecznych walut.

Czy podwyżka stóp zawsze umacnia walutę?

Nie. Liczy się to, czego rynek oczekiwał i co bank centralny zapowiada na przyszłość — jak pokazała reakcja jena 18 września 2026 r.

Makro Radar · aktualizacja 5 października 2026

Hasła słownika mają charakter wyłącznie edukacyjny i informacyjny. Nie stanowią porady inwestycyjnej ani rekomendacji transakcyjnych.